MAYOZ BÖLÜNME

Mayoz bölünme bitki, insan ve hayvanlarda üreme hücrelerinin (sperm, yumurta ve polen) oluşturulmasını sağlar.
Canlıların üreme organlarında üreme ana hücreleri bulunur. 2n sayıda kromozom içeren bu hücreler, mayoz bölünme geçirerek n sayıda kromozom içeren üreme hücrelerini oluşturur.

Homolog kromozom:
Kromozomların üzerinde DNA’nın görev birimi olan genler bulunur. Anne ve babaya ait kalıtsal özellikler genlerle yavru bireye aktarılır. Bu nedenle bireyin saç rengi, boy uzunluğu, göz rengi gibi her bir özelliğiyle ilgili genler hem anneden hem de babadan ayrı ayrı kromozomlarla yavru bireye aktarılır. Bir bireyde; karşılıklı olarak aynı özelliğe ait genleri taşıyan, biri anneden diğeri babadan gelen, genellikle aynı şekil ve büyüklükteki kromozom çiftlerine homolog kromozom denir.

Homolog kromozomlar üzerinde aynı özelliğe ait genler geçebilir. bulunur. Fakat genlerin aynı olma şartı yoktur.
Örneğin; yavru bireye saç rengiyle ilgili anne bireyden siyah saç geni (E) geçebilirken, baba bireyden ise sarı saç geni (e)

Mayoz Bölünmenin Evreleri

Mayoz bölünme 1. mayoz ve 2. mayoz olmak üzere iki aşamada gerçekleşir. 1. mayoz sonunda 2n kromozomlu bir hücreden n kromozomlu iki hücre oluşur. 2. mayozun sonunda ise n kromozomlu dört hücre oluşur. Bu bölünmeler birbirini takip eden evrelerden meydana gelir.

Aşağıda 2n = 4 kromozomlu bir hayvan hücresinde mayoz bölünmenin gerçekleşmesini sağlayan evreler ve özellikleri inceleyelim.

MAYOZ 1

Hücre bölünme için gerekli olan büyüklüğe ulaşmıştır. DNA kopyalanır ve kromozom oluşumu başlar.

Kromozomların oluşumları tamamlanır. Homolog kromozomlar yan yana dizilerek birbiri üzerine kıvrılır. Kromozomların karşılıklı bölgeleri arasında parça değişimiyle gen alışverişi gerçekleştirilir.

Parça değişiminden sonra kromozomlar, hücrenin ortasına dizilir.

Homolog kromozom çiftleri birbirlerinden ayrılarak karşılıklı kutuplara doğru hareket ederler. Bu evre(homolog kromozomların ayrılması); hücrelerdeki kromozom sayısının yarıya inmesini sağlar.

Çekirdek bölünmesi tamamlanır.
Sitoplazma bölünmesi başlar.

Birinci sitoplazma bölünmesinde hücre ortadan boğumlanır ve 2n kromozomlu bir hücreden n kromozomlu iki hücre oluşumu tamamlanır.

MAYOZ 2

2. mayoz, mitoz bölünmeyle benzer şekilde gerçekleşir.
Yani; kromozom sayısı n olan iki hücre, tekrar bölünerek n sayıda kromozom bulunduran dört üreme hücresini oluşturur.

NOT: 2. mayoz bölünmenin başlangıcında, mitoz bölünmeden farklı olarak DNA eşlenmesi gerçekleşmez.

 

Mayoz Bölünme slayt - sunumunu indir:

Sunum Editörü

Hepsini göster

Yorum ekle

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Kanalımızı takip ederek daha fazla içeriğe ulaşın!